Έλκη και Χρόνιες Πληγές

Τι είναι τα έλκη και οι χρόνιες πληγές

Μια πληγή θεωρείται χρόνια όταν δεν ακολουθεί την αναμενόμενη πορεία επούλωσης. Για το έλκος ποδιού, το NHS χρησιμοποιεί ως όριο τις δύο εβδομάδες και το περιγράφει ως χρόνια πληγή που συνήθως εμφανίζεται στο εσωτερικό της κνήμης, ανάμεσα στο γόνατο και τον αστράγαλο.

Αυτό είναι ορισμός, όχι οδηγία αναμονής. Αν μια πληγή σας ανησυχεί, δεν χρειάζεται να μετρήσετε εβδομάδες πριν ζητήσετε εκτίμηση. Το NHS συνιστά επικοινωνία με τον γιατρό όταν υπάρχει υποψία έλκους, γιατί χρειάζεται εξειδικευμένη αντιμετώπιση για να επουλωθεί.

Τα συνηθισμένα συμπτώματα ενός φλεβικού έλκους είναι πόνος, φαγούρα και πρήξιμο στο πόδι. Το δέρμα γύρω μπορεί να έχει αλλάξει χρώμα ή να έχει σκληρύνει, και η πληγή μπορεί να έχει έκκριση με δυσάρεστη οσμή.

Είδη ελκών: ποια περίπτωση σας αφορά

Οι χρόνιες πληγές δεν μοιάζουν μεταξύ τους. Παρακάτω είναι οι πέντε καταστάσεις που καλύπτει αυτή η ενότητα, ώστε να πάτε κατευθείαν σε αυτό που σας απασχολεί.

• Πληγή που δεν κλείνει. Όταν η επούλωση έχει σταματήσει ή προχωρά πολύ αργά, και ψάχνετε τι μπορεί να το εμποδίζει.
• Μολυσμένη πληγή. Όταν υπάρχει ανησυχία για λοίμωξη: ποια σημεία χρειάζονται εκτίμηση και ποια είναι επείγοντα.
• Άτονα και φλεβικά έλκη. Πληγές στην κνήμη με φλεβική αιτία, όπου η αγγειακή εκτίμηση προηγείται της επιλογής υλικού.
• Επιθέματα για διαβητικό πόδι. Πώς εντάσσεται το επίθεμα σε ένα συνολικό σχέδιο φροντίδας που περιλαμβάνει και την αποφόρτιση.
• Μετεγχειρητικό τραύμα και ράμματα. Φροντίδα χειρουργικής τομής και τι χρειάζεται επικοινωνία με τον χειρουργό.

Δύο διευκρινίσεις που γλιτώνουν παρεξηγήσεις. Πρώτον, «μολυσμένη» και «δεν κλείνει» δεν είναι αντίθετες κατηγορίες — μπορεί να ισχύουν και τα δύο μαζί. Δεύτερον, οι πληγές από πίεση είναι ξεχωριστό θέμα: αν πρόκειται για κατάκλιση, η φροντίδα οργανώνεται διαφορετικά.

Τι επηρεάζει την επούλωση

Η αιτία μετράει περισσότερο από την εμφάνιση της πληγής. Το NHS αναφέρει ότι το φλεβικό έλκος είναι ο πιο συχνός τύπος έλκους ποδιού και ότι μπορεί να εμφανιστεί μετά από έναν μικρό τραυματισμό, όταν η παρατεταμένη υψηλή πίεση στις φλέβες έχει ήδη αποδυναμώσει το δέρμα.

Τύπος	Τι το προκαλεί
Φλεβικό	Πρόβλημα στην κυκλοφορία των φλεβών της κνήμης
Αρτηριακό	Μειωμένη αιμάτωση από τις αρτηρίες
Διαβητικό	Σχετίζεται με το υψηλό σάκχαρο και τη νευροπάθεια
Αγγειιτιδικό	Χρόνιες φλεγμονώδεις παθήσεις, όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα
Τραυματικό	Τραυματισμός στο πόδι

Μια πρακτική λεπτομέρεια με σημασία: το NHS σημειώνει ότι τα έλκη από αρτηριακή νόσο ή διαβήτη εμφανίζονται συνήθως στο πέλμα και όχι στην κνήμη. Η θέση της πληγής είναι από μόνη της πληροφορία για τον γιατρό.

Πέρα από την αιτία, το NICE αναφέρει ότι η εξέλκωση και η καθυστερημένη επούλωση συνδέονται και με αρτηριακή νόσο, διαβήτη, ρευματοειδή αρθρίτιδα, αγγειίτιδα, δρεπανοκυτταρική νόσο, κακοήθεια και ορισμένα φάρμακα.

Ο ρόλος των επιθεμάτων

Το επίθεμα κάνει συγκεκριμένη δουλειά: διαχειρίζεται τα υγρά, προστατεύει την πληγή και το γύρω δέρμα, και διατηρεί περιβάλλον που ευνοεί την επούλωση. Δεν αντιμετωπίζει την αιτία.

Το NHS το δείχνει καθαρά στη φλεβική νόσο: η αντιμετώπιση περιλαμβάνει καθαρισμό και επίθεμα μαζί με συμπίεση που βελτιώνει τη ροή του αίματος, και τα περισσότερα φλεβικά έλκη επουλώνονται μέσα σε έξι μήνες όταν τα παρακολουθεί επαγγελματίας υγείας εκπαιδευμένος στη συμπίεση. Ορισμένα χρειάζονται περισσότερο, και λίγα δεν κλείνουν.

Δύο σημεία που συχνά παρεξηγούνται:

• Τα αντιβιοτικά δεν επουλώνουν το έλκος. Το NHS αναφέρει ότι μπορεί να χρειαστούν αν η πληγή μολυνθεί, αλλά δεν βοηθούν την επούλωση καθαυτή.
• Η υποτροπή είναι πραγματικός κίνδυνος. Αν δεν αντιμετωπιστεί η αιτία, το έλκος μπορεί να επανέλθει μετά τη θεραπεία.

Ποιες κατηγορίες υλικών υπάρχουν και πώς διαφέρουν, στα επιθέματα κατακλίσεων. Η ονομασία της ενότητας αφορά τις κατακλίσεις, αλλά οι ίδιες τεχνολογίες χρησιμοποιούνται και σε άλλες χρόνιες πληγές, πάντα με βάση την κλινική εκτίμηση.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο και τι μειώνει την υποτροπή

Ορισμένες καταστάσεις αυξάνουν την πιθανότητα να εμφανιστεί φλεβικό έλκος. Το NHS αναφέρει ως παράγοντες κινδύνου το ιστορικό εν τω βάθει φλεβοθρόμβωσης, τη δυσκολία στη βάδιση από αιτίες όπως η οστεοαρθρίτιδα, ένας τραυματισμός στο πόδι, η παχυσαρκία ή η παράλυση, καθώς και πρόσφατη επέμβαση στο πόδι, για παράδειγμα αντικατάσταση ισχίου ή γόνατος. Αυξημένο κίνδυνο έχουν και όσοι έχουν κιρσούς.

Η πληροφορία αυτή δεν είναι για να ανησυχήσει. Είναι χρήσιμη επειδή εξηγεί γιατί η παρακολούθηση συνεχίζεται ακόμη και όταν η πληγή δείχνει να κλείνει.

Για τη μείωση του κινδύνου νέου έλκους, το NHS αναφέρει τις κάλτσες διαβαθμισμένης συμπίεσης, τη μείωση του σωματικού βάρους όπου χρειάζεται, την τακτική άσκηση, την ανύψωση του ποδιού όποτε είναι εφικτό και τη διακοπή του καπνίσματος. Τα μέτρα αυτά έχουν ιδιαίτερη σημασία σε όποιον είχε ήδη έλκος, γιατί ο κίνδυνος νέου έλκους στο ίδιο πόδι παραμένει για μήνες ή χρόνια.

Ποια από αυτά ισχύουν στη δική σας περίπτωση, και ιδιαίτερα το αν και ποια συμπίεση είναι κατάλληλη, το κρίνει ο επαγγελματίας υγείας μετά από εκτίμηση της κυκλοφορίας. Δεν είναι κάτι που ξεκινά κανείς μόνος του.

Φροντίδα στο σπίτι και τι αναλαμβάνει η Melecon

Η μεγαλύτερη δυσκολία για μια οικογένεια δεν είναι συνήθως η ίδια η αλλαγή του επιθέματος. Είναι η συνέχεια: να μη λείψει υλικό, να είναι το σωστό, και να μην ξαναρχίζει η διαδικασία από την αρχή κάθε μήνα.

Εμείς αναλαμβάνουμε τρία πράγματα. Την προμήθεια των υλικών που έχει ορίσει ο επαγγελματίας υγείας, τον συντονισμό της διαδικασίας μέσω ΕΟΠΥΥ, όπου ισχύει, και την παράδοση στο σπίτι. Δεν κάνουμε κλινική εκτίμηση, δεν επιλέγουμε θεραπεία και δεν αντικαθιστούμε τον γιατρό ή τον νοσηλευτή.

Όταν χρειάζεται επαγγελματική νοσηλευτική φροντίδα στο σπίτι, οργανώνεται μέσω εξειδικευμένου συνεργάτη περιποίησης τραυμάτων. Πώς στήνεται αυτό στην πράξη, στη φροντίδα κατακλίσεων στο σπίτι.

Κάθε περιστατικό που αναλαμβάνουμε αξιολογείται από ιατρό πριν οριστούν τα υλικά, μέσω του ίδιου συνεργάτη. Η αξιολόγηση είναι συμπληρωματική: δεν αντικαθιστά τον θεράποντα ιατρό σας ούτε τη γνωμάτευση για τον ΕΟΠΥΥ.

Επικοινωνείτε μαζί μας μία φορά και οργανώνουμε τα επόμενα βήματα.